Orthodoxie & de uiteenlopende schepen

Een groot deel van het optreden van Jezus
speelt zich af rond het Meer van Genesareth [of Galilea].
Jezus heeft een tijdlang aan het Meer van Galilea gewoond, in Kapernaüm.
Ook een aantal van Jezus’ discipelen, die
vissers waren op het Meer van Genesareth, woonden er.
Een aantal bekende Bijbelverhalen, zoals de wonderbare spijziging en dat Jezus op de zee wandelt, spelen zich op en rond dit Meer af.

En het geschiedde, dat de schare op Hem aandrong
om het Woord van God te horen.
Hij stond aan de oever van het meer van Genesareth en
zag twee schepen aan den oever van het meer …
En Hij ging in een van die schepen, welke van Simon was en vroeg hem de zee in te gaan, niet ver van de oever.
En Hij zette Zich neer en leerde de scharen vanuit het schip
“.
Luc 5: 1-3

De contrasterende twee schepen
Laten we eens nader ingaan op het kleine scheepje van Simon Peter, welke de Heer beter geschikt achtte om
er zijn Boodschap te verkondigen.
Er waren inderdaad twee schepen, die door God voorbestemd waren om in deze wereld te vissen, een vangnet voor het heil van de mensen, net als in zee, zoals de Heer Zijn apostelen bevolen heeft:
Volg mij, en Ik zal u vissers van mensen maken“.
Matth.4: 19 [Evangelie van de 2e Zondag na Pinksteren]

Een van de beide schepen wordt aan z’n lot overgelaten en is inactief en leeg;
het andere, welke in gebruik wordt genomen, vaart af.
Het eerste omvat de bedehuis van de Joden, welke inactief terzijde wordt geschoven,
omdat het de Heer heeft afgewezen die “tot het Zijne kwam” [het was immers Gods volk]
vergezeld van al die waarschuwingen van de Profeten.

Maar de Kerk, vervuld met de Heilige Geest, vaart af, want Zij ontving de Heer samen met de leer van de Apostelen. De Synagoge blijft aan het land, en blijft vast houden aan de aardse dingen.
De Kerk wordt opgeroepen om het ruime sop op te zoeken in de diepe hemelse Mysteriën.
Dit is de diepte waarover de apostel Paulus uitriep:
O diepte van rijkdom, van wijsheid en van kennis Gods,
hoe ondoorgrondelijk zijn Zijn beschikkingen en
hoe onnaspeurlijk Zijn wegen!
“.
Rom.11: 33

Er wordt ons verhaald dat Peter zegt,
Ga naar diep water en zet uw netten uit om te vissen” [Luc.5: 4]  dat betekent
dat aan de Goddelijke geslacht in de diepte onderwezen dient te worden.
Wat kan er diepgaander zijn wanneer die zelfde Petrus tegen de Heer zegt:
Gij zijt de Christus, de Zoon van de levende God“.
Daartegenover staat de aardse beleving wanneer de Joden over de Verlosser opmerkten:
Is deze niet Jezus, de Zoon van Jozef, Wiens vader en moeder wij kennen?
Hoe zegt Deze dan: Ik ben uit den hemel nedergedaald?
“.
John.6: 42
De ene wijze wordt geïnspireerd door de Wijsheid van boven en
bekent de Goddelijke geboorte van Christus;
de anderen spreken van Hem vanuit het menselijke denken,
Van boven geboren“, zoals het gesprek dat Jezus met Nicodemus aangeeft.
Van de één zegt de Verlosser:
Want vlees en bloed heeft u dat niet geopenbaard,
maar Mijn Vader, Die in de Hemelen is
“.
Matth.16: 17
Maar aan de anderen zegt hij,
Adderengebroed,
hoe kunt gij, die slecht zijt, iets goeds zeggen?
Want uit de overvloed des harten spreekt de mond
“.
Matth.12: 34

Het Schip van Christus
De Heer Jezus Christus gaat naar de boot waar Peter was, zeggende tot hem:
Op deze rots zal Ik Mijn gemeenschap bouwen“.
Dit schip drijft op de diepzinnigheid van deze wereld, en
de zeilen voeren het tot in de tegenwoordige tijd,
en het wordt beveiligd tegen schade
Die het drijvende houdt.
We hebben hier een typering van in het Oude Testament.
Voor al wie Noach met hem in de ark nam
werden van de schipbreuk van deze wereld gered.
Toen de zondvloed was opgehouden
bracht een duif een teken van vrede aan de Ark.
Dus ook wanneer het Oordeel over komt,
zal Christus de Kerk de vreugde van de vrede schenken,
zoals Hij aan Zijn discipelen beloofd heeft:
Ik zal u wederzien en uw hart zal zich verblijden en
niemand zal u uw blijdschap ontnemen
“.
Joh.16: 22

In het Evangelie van Mattheus, lezen we verder:
“En toen Hij in het schip ging,
volgden zijn discipelen Hem”.
Matth.8: 23
Over hetzelfde schip, verhaalt Mattheüs ons:
En zie, er kwam een grote onstuimigheid op de zee, zodat
de golven over het schip sloegen; maar Hij sliep.
En zij kwamen en maakten Hem wakker en zeiden:
Heer, help ons, wij vergaan!
“.
Matth.8: 24-25
Waarom was het een en hetzelfde vaartuig en maakt Hij één keer
de geheimen van Zijn hemelse leer bekend, terwijl een andere keer,
Zijn discipelen de angst voor de dood laat overvallen?
Vooral omdat Simon Peter, die de waarheid in geloof had beleden,
op beide gelegenheden aanwezig was?
Door Mattheüs wordt bij die gelegenheid aangehaald
dat alle discipelen buiten onze Heer in het schip aanwezig waren;
onder hen was eveneens Judas, de verrader.
Bij het incident, zoals de Evangelist Lucas verhaalt,
waren alleen de vissers aanwezig.
Omdat Judas namelijk geen visser was,
was hij dus ook niet aanwezig.
Hoewel juiste het geloof van Petrus het schip had kunnen stabiliseren,
zou de ontrouw van de andere het tot een ramp voeren.
Toen Petrus, het ware geloof liet zien,
kwam er een behouden en veilig rustige vaart.
Wanneer Judas aan deze scene was toegevoegd, zou er storm zijn geweest.
Petrus zou alleen maar veilig kunnen voortgaan,
wanneer hij zich niet bedreigd behoefde te wanen door
de slechtheid van de verrader.

De misdaad van de een, kan de goede trouw van allen in gevaar brengen.
De Heer is in slaap gevallen en het geweld van de wind neemt toe,
want wie de zonden veroorzaakt doet de Heer onmiddellijk slaap vallen en
verhoogt in zichzelf een storm van onreine geesten.
Als het rustig weer van de Heer, over het schip heerst valt Deze in een diepe slaap,
daartegenover staat een duivelse storm Die Hem zal doen Opstaan.

We komen nu tot de slotsom, dat
de netten braken en de schepen met een grote hoeveelheid vis werd gevuld, op
een dusdanige wijze dat “ze bijna zonken“, hetgeen betekent:
Dat het aantal fysieke mensen in de Kerk zo groot zal zijn, dat
het door ketterijen en scheuringen verscheurd zal worden en
haar vrede verstoord zal worden
“.
Heilige Augustinus van Hippo
De Heilige apostel Paulus zegt hierover:
Weet wel, dat er in de laatste dagen zware tijden zullen komen:
want de mensen zullen zelfzuchtig zijn, geldgierig, pochers, vermetel,
kwaadsprekers, aan hun ouders ongehoorzaam, ondankbaar, onheilig,
liefdeloos, trouweloos, lasteraars, onmatig, onhandelbaar, afkerig van het goede,
verraderlijk, roekeloos, opgeblazen, met meer liefde voor genot dan voor God,
die met een schijn van godsvrucht de kracht daarvan verloochend hebben;
houd ook dezen op een afstand
“.
2Tim.3: 1-5

Indien daarom door de zonden van Judas, alle apostelen werden bedreigd,
dienen wij door deze waarschuwing op onze hoede te zijn tegen
de verrader, opdat door middel van slechts één,
velen in gevaar worden gebracht door de stormachtige golven.
En laten we ook zo’n iemand ons kleine schip besturen, dat
de Heer niet te midden van ons in slaap kan vallen, maar
dat Hij wacht kan houden en
geen storm van ongerechtigheid ons zal treffen.
Want waar het Geloof zuiver is, daar
onderwijst de Zaligmaker het klokje rond en
verheugt Hij zich want er is rust, er is vrede en
er is genezing voor alle mensen.
Maar waar in de Kerk van Christus ketterij en schisma vermengd raken met het Geloof, daar
wordt deze argeloos en valt in slaap.
Er zal dan angst en storm opsteken en
er loert gevaar voor iedereen.
Het hangt af van de vraag of Christus in ons slaapt
of dat Hij de wacht houdt.

Cf. homilie 32 van de
Heilige Ambrosius van Milaan
in zijn commentaar op Lucas 5: 1-11.