Augustus 12e – de Heiligen Aniketos en Photios

De Goddelijke zegen, van de Vader en van de Zoon en van de Heilige Geest, nu en altijd en in de eeuwen der eeuwen.

Het is redelijk om te veronderstellen dat deze toegewijde christenen uit de vroege Romeinse tijd, de heiligen Aniketos en Photios, die zich aan de bekendheid/publiciteit onttrokken hebben ten einde aan de vervolging te ontsnappen er niet alleen in geslaagd zijn om hun activiteiten onopgemerkt te laten blijven, maar zich eveneens uit de geschiedenis hebben weggecijferd, uitgaande van een anonimiteit die ze tot aan hun dood hebben weten te bewaren.
Want van de vele dingen, die we van hen mogen vernemen en aanschouwen, al was het maar in één enkele vermelding in de geschiedenis van de Kerk, zijn er maar weinig wiens leven parallel zal lopen aan die van Aniketos en zijn neef Photios.

H. Photios en Aniketos, martelaren van Nicodemia

Zij hebben een leven voor Christus geleid en stierven om Zijnentwil in de derde eeuw, een periode waarop christenen met diepe afkeer terug  kijken, omdat deze voor het overgrote deel in afschuwelijke omstandigheden werd doorgebracht.

Gedrags- en omgangsvormen die slechts zijn te omschrijven als totale wreedheid, afschuwelijke banaliteiten, die in deze eeuw door miljoenen mensen werden ondervonden en die de mens van deze tijd al zou hebben geschokt omdat ze de eenvoudige weergave ervan zouden weigeren te geloven.
Christendom wordt ook in onze tijd voor wat haar vervolging aangaat slechts op achterafpagina’s in kleine artikeltjes weergegeven – in die tijd was het niet anders, het waren slechts op kleine aantekenboekjes gekrabbeld weergaven door historici en geestelijken uit de oudheid, waarin de daadwerkelijke gevolgen en omstandigheden door het overgrote deel van de toenmalige en de tegenwoordige wereld nog niet eens gemist worden.
Ze lijken minder gruwelijk omdat het lot van zulke helden als Aniketos en Photios zo lang geleden is beklonken, dat ze zich voor ons in onze tijd minder wreed en minder geloofwaardig van betekenis zouden zijn .
Wanneer er in die tijd zoiets als een camera zou hebben bestaan, en datgene wat daar heeft plaatsgevonden aan kinderen tijdens de catechese zou zijn voorgelegd, zou menig ouder hier het grootste bezwaar tegen hebben gemaakt. Aangezien de meeste afrekeningen met christelijke martelaren onvermijdelijk eindigden met afschuwelijke marteling en een gruwelijke dood, dat hun ondergang bijna net zo routinematig werd voltrokken als dit vandaag de dag als methode wordt aanvaard en werden dezelfde gruwelijkheden door de vervolgers van lang geleden zonder pardon toegepast. De geschiedenis herhaald zich, ook ten aanzien van de christelijke kerken en daar doen de alleenheersers, die anderen hun wil opleggen, van toen en nu niet voor elkaar onder.
De levensgeschiedenis van Aniketos en in dood opgevolgd door zijn neef Photios , is iets wat ook in die tijd nog als een afwijking van de norm van de dag werd beschouwd, maar het dient tevens om aan te geven dat het hier om een tweetal gaat die voorzeker in God’s gunst moet zijn opgevallen.

Diocletianus’ paleis, copy

Tijdens het bewind van de duivelse keizer Diocletianus in de derde eeuw was er niet zoiets als wat wij tegenwoordig een politiek activist noemen, omdat er geen politieke ideologie de moeite waard was om voor te sterven.
Maar er waren in grote aantallen gelovigen, die niet voor de Blijde Boodschap van Christus opkwamen, omdat de dreiging met de dood nog een voldoende afschrikmiddel bleek te zijn voor de ‘ware’ volgeling van Jezus Christus.
Hoewel niet is vast te stellen of Aniketos een gewijd geestelijke of een leken-  prediker was, is het voldoende om te weten dat hij een opmerkelijk religieus leider was, die overduidelijk over onbetwistbare moed beschikte.
Zijn niet aflatende toewijding aan de Vorst, Die slechts Vrede sticht ‘Christus‘ viel zelfs de onschadelijke heidenen op, die het misschien niet met hem eens waren, maar die het niet konden nalaten in de prediking van het Woord van de Verlosser te herkennen dat er een Goddelijke Liefde voor de gehele mensheid werd aangeboden. Dit pakten de verbeten Romeinen op, die ofwel de christenen als een bedreiging beschouwden, of zij die in de arena dezelfde vrijstaande persoonlijke emotie na hun dood als een sport leek te zien en hen als gladiatoren beschouwden. Ongeacht de omstandigheden werd Aniketos als een leidend christelijke persoonlijkheid gezien van Rome beschouwd en waren zijn activiteiten tot op het hoogste niveau, zelfs bij de keizer bekend.

keizer Diocletianus, borstbeeld

Deze door de duivel aangedreven keizer Diocletianus had het idee opgevat deze christelijke predikant eens te toetsen op zijn welsprekendheid, die hij als verspilde moeite beschouwde en een waardeloze ijveraar van het christendom. De keizer was de dag van de ontmoeting in een van zijn bijzonder lelijke stemming toen hij beval dat Aniketos voor hem gebracht diende te worden voor een twistgesprek.
Er werd verwacht dat de geweldige positie van de keizer, evenals de ondersteunig door zijn valse goden, Anikitos vrijwel sprakeloos zouden maken.
Het omgekeerde bleek waar te zijn, toen Aniketos verscheen en de argumenten ter verdediging van de ‘stenen’ afgoden volledig onderuit haalde.
Het gevolg was dat de niet tot inkeer te brengen keizer het gezagswoord van een wereldse rechter uitsprak, die ‘t recht van leven of dood meent te mogen uitspreken.
De keizer was zo woedend dat hij beval Aniketos voor de leeuwen te gooien, samen met zijn begeleidende neef Photios, die het lef had gehad zijn oom ter ondersteuning bij te staan.
Beiden werd nog uitgebreid en breedvoerig het aanbod gedaan dat zij clementie konden krijgen als ze Jezus Christus gewoon zouden verloochenen, maar dit aanbod werd door hen afgewezen, waarop de twee christenen werden afgevoerd teneinde als voer voor de beesten te worden vernietigd.
Toen zij beiden in het zand van de arena naast elkaar om Kracht stonden te bidden, werd een hongerige leeuw uit z’n kooi losgelaten en in de arena losgelaten. Het viel de leeuw op dat beiden stonden te bidden maar hij werd door een onzichtbare barrière weerhouden bij hen in de buurt te komen en zich aan hen als voedsel te goed te doen.
Dit had een grote hilariteit van het publiek tot gevolg en dit voedde de koninklijke gramschap nog meer en hij gaf de opdracht ehn dan maar aan het vuur prijs te geven antwoord op hun vermeende toverkunsten.
Toen de vlammen hun werk hadden gedaan, namen christenen de lichamen van deze doden uit de arena vandaan, die niet het minste of geringste spoor van brand vertoonden.
Deze twee voor de meesten onder ons onbekende heiligen gaven hun leven voor Christus op 12 augustus 289 en zo is het velen in de loop van de geschiedenis tot op de dag van vandaag vergaan.

Heilige Aniketos

God beoordeelt de mens met iets kostbaars; voor God zijn wij net zo’n kostbare schat als God voor ons is.
Omdat gij kostbaar zijt in Mijn ogen en hooggeschat en Ik u liefheb, geef Ik mensen voor u in de plaats en natiën in ruil voor uw levenIsaiah 43: 4.
Uw sieraad zij niet uitwendig: het vlechten van haar, het omhangen van goud of het dragen van gewaden,  maar de verborgen mens van uw harten, met de onvergankelijke [tooi] van een zachtmoedige en stille geest, die is kostbaar in het oog van God1Petr. 3: 3,4.

Heilige Photios

Christus kwam naar deze aarde om te zoeken naar die mensen die verloren dreigen te gaan. Hij is Die Hemelse Koopman die een mens is geworden om Zijn kostbare schat of parel te zoeken onder de mensheid in een wereld die vervloekt is geraakt door de zonde.
Hij vind Zijn schat in de aarde, in het vuil en in de modder; Hij komt in een wereld waarin niemand nog bereid lijkt te zijn om de schat van het Hemels Koninkrijk te zoeken.
Hij kwam in een wereld die gehuld was in spirituele duisternis en toch komt God ‘Zelf‘ naar deze aarde om die kostbare schat te zoeken en uit te graven; want ‘Christus is onder ons, Hij is en zal zijn‘.